Khoản tiền trục lợi từ vụ việc chưa được làm rõ, song thị trường đang tồn tại những thủ đoạn như trên gây ra tình trạng mất ổn định nghiêm trọng, đồng thời khiến nhiều NĐT nhỏ lẻ thiệt thòi. Khoan hãy đề cập tới các biện pháp hỗ trợ sức cầu, trách nhiệm của cơ quan giám sát thị trường ở đâu để đảm bảo cho hoạt động giao dịch giữa các NĐT công bằng và minh bạch?

Trong tháng 4, thanh tra UBCK đã tiến hành một đợt thanh kiểm tra giao dịch tại Sở Giao dịch chứng khoán TP. HCM sau một thời gian thị trường râm ran những thông tin về việc có hay không những hành vi thao túng giá, gây ra những phiên giao dịch tương đối bất thường. Dư luận cũng có không ít nghi ngờ về việc liệu nhà đầu tư nước ngoài (ĐTNN) có thao túng giá? Thanh tra vào cuộc, 300.000 tài khoản tại các CTCK được sàng lọc (chỉ lấy số tài khoản chứ CTCK không phải cung cấp tên NĐT); 50 tài khoản được chọn ra, rồi đến 10 và tiếp theo là chọn 5 tài khoản nhiều nghi vấn nhất. Đây là những tài khoản có lượng, giá trị giao dịch nhiều nhất, tần suất giao dịch lớn nhất và tác động không nhỏ tới biến động của chỉ số VN-Index. Tuần giữa tháng 4, đoàn thanh tra thứ hai vào cuộc, tập trung giám sát, thu thập chứng cứ liên quan đến một tài khoản có dấu hiệu giao dịch bất thường. Kết quả cho thấy, đây là một NĐT cá nhân, nhắm chủ yếu đến một mã CP (có tỷ trọng lớn trong rổ tính VN-Index), giai đoạn trước Tết Nguyên đán 2007 trong 3 phiên liên tiếp, NĐT này giao dịch trên 1 triệu CP, sau Tết lại tiếp tục chu kỳ giao dịch như trên, 3 phiên NĐT bán ra hơn 1 triệu CP, có phiên bán hơn 600.000 CP.

Thanh tra UBCK còn phát hiện ra rằng, nhờ sự tiếp tay của nhân viên CTCK, NĐT này được ưu tiên đặt lệnh vô nguyên tắc, có ngày lệnh mua/bán của riêng NĐT này được "chặt" ra thành 60 lệnh, đặt ngay đợt khớp lệnh đầu tiên hoặc phiên khớp lệnh thứ 3 tạo ra giá mở, đóng cửa. Theo các quy định hiện hành về những hành vi vi phạm trên TTCK, NĐT trên đã thực hiện hành vi thao túng giá chứng khoán. Nguy hiểm hơn, để làm được việc này, NĐT trên có sự thông đồng, được trợ giúp của nhân viên CTCK để mua bán dồn dập, chiếm tỷ trọng lớn trên thị trường. Trước những chứng cứ rõ ràng, NĐT cũng đã thừa nhận hành vi của mình và ký vào biên bản. Được biết, vụ việc đang được chuyển cho cơ quan chức năng khác vào cuộc xử lý.

Thanh tra chứng khoán cũng tiến hành kiểm tra rà soát lại giao dịch của nhà ĐTNN đối với cả tổ chức và cá nhân. Kết quả kiểm tra cho thấy, chưa có đủ căn cứ để kết luận đối tượng này tham gia vào hành vi thao túng giá chứng khoán.

Vụ việc NĐT cá nhân thao túng giá nêu trên chưa có kết luận cuối cùng; số tiền NĐT này trục lợi trên TTCK đang được làm rõ và công chúng đầu tư cũng không biết liệu còn bao nhiêu trường hợp như vậy, song tác động tiêu cực tới thị trường từ hành vi thao túng giá là có thật. NĐT thiếu kinh nghiệm luôn bị cuốn theo những giao dịch mua bán có bàn tay đạo diễn và nhiều khả năng bị thua lỗ nặng. Không những thế, "hàn thử biểu" phản ánh sức khỏe thị trường là chỉ số chứng khoán cũng không được phản ánh một cách chính xác và hậu quả là tạo ra những biến động bất bình thường trên thị trường.

Trong vòng 2-3 tháng trở lại đây, không ít ý kiến từ các NĐT tỏ ra nghi ngại về việc thị trường bị thao túng giá và mong mỏi những vụ việc như vậy sẽ sớm được cơ quan chức năng làm sáng tỏ. Cũng đã có những ý kiến cho rằng, thị trường đang thiếu thanh khoản như hiện nay, đừng lôi ra những cái xấu ra để NĐT lo ngại, song những ai suy nghĩ như vậy thật sai lầm. TTCK là thị trường của niềm tin, khi cái xấu bị phát hiện và trừng phạt một cách nghiêm khắc, NĐT mới có cơ hội giao dịch công bằng và niềm tin khi ấy mới được củng cố.

Giao dịch thao túng TTCK là gì?

Giao dịch thao túng TTCK là hành vi của nhà đầu tư cá nhân hoặc nhà đầu tư tổ chức thực hiện các hành vi giao dịch để làm cho mọi nhà đầu tư khác hiểu sai lệch về thị trường, cụ thể về các khoản giao dịch như sau:

a) Tạo ra giao dịch vòng tròn, tức là người này bán cho người kia, sau một vòng giao dịch trở về người bán ban đầu, nhưng giữa các người bán và người mua đều không thu được lợi nhuận, chỉ nhằm tạo ra cho loại chứng khoán đó thường xuyên có giao dịch mua bán trên thị trường;

b) Tạo ra giao dịch giữa người bán và người mua nhưng không hưởng lợi nhuận, các chi phí về giao dịch đó đều do người thứ ba chi trả;

c) Giao dịch để tạo cho mức giá của loại chứng khoán đó được duy trì ổn định (không tăng, không giảm trên thị trường) được coi đó là giao dịch nhằm duy trì ổn định giá trên thị trường;

d) Giao dịch để nhằm tạo ra mức giá đóng cửa hoặc giá mở cửa mới cho loại chứng khoán đó trên thị trường.